Press "Enter" to skip to content

Niespodzianka w archiwum

Dość niespodziewanie w archiwum Międzynarodowego Komitetu Czerwonego Krzyża w Genewie odnaleźliśmy trzy zdjęcia związane ze Świdnicą.

Zdjęcia zostały wykonane 15 kwietnia 1966 roku podczas wizyty w Świdnicy przewodniczącego Międzynarodowego Komitetu Czerwonego Krzyża w Genewie – Samuela Aleksandra Gonarda.

Samuel Aleksander Gonard
(Źródło: Wikimedia Commons/MKCK)

Szwajcarski działacz urodził się 8 czerwca 1896 roku w Neuchâtel. Z wykształcenia był prawnikiem i zawodowym oficerem w armii szwajcarskiej. Podczas II wojny światowej pracując w sztabie generalnym opracowywał między innymi plany operacyjne związane z obroną Szwajcarii, wobec ewentualnej agresji. W grudniu 1961 roku przyjęty został do MKCK, opuszczając jednocześnie szeregi armii i zostając trzy lata później przewodniczącym tegoż Komitetu. Funkcję tą Gonard pełnił do 1969 roku, kiedy w styczniu zrezygnował jej ze względu na podeszły wiek. Zmarł 3 maja 1975 roku w Corseaux.

Wiosną 1966 roku Samuel Aleksander Gonard przybył do Polski na zaproszenie Zarządu Głównego Polskiego Czerwonego Krzyża. W programie wizyty przewidziano między innymi jego pobyt na Dolnym Śląsku oraz w Krakowie. Gonardowi towarzyszyła jego żona – Manon Gonard z domu Bosshard, córka znanego szwajcarskiego malarza Rudolfa Teofila Bossharda (1889-1960). Do Polski przyjechał także przedstawiciel MKCK – Jean Pierre Maunoir. Informację o pobycie przewodniczącego Międzynarodowego Komitetu Czerwonego Krzyża odnajdujemy w Kronice Świdnicy Franciszka Jarzyny, który pod datą 15 kwietnia 1966 r. zanotował:

Świdnicę odwiedzili: Samuel Aleksander Gonard – prezes Międzynarodowego Komitetu Czerwonego Krzyża w Genewie i Jean Pierre Maunoir – delegat MKCK. Goście zapoznali się z pracą Koła PCK w Liceum Pedagogicznym i asystowali przy ćwiczeniach drużyn sanitarnych w Fabryce Wagonów.

O tej wizycie informowała także dolnośląska prasa:

(…) Pobyt w Polsce tego wybitnego działacza Międzynarodowego Czerwonego Krzyża budzi szczególne zainteresowanie wśród naszego społeczeństwa, gdyż w latach powojennych organizował on pomoc na rzecz ludności polskiej [tu autora informacji trochę… poniosło, bo Gonard działał w MCK dopiero od 1961 roku, wcześniej służąc w armii]. Samuel Gonard jest obecnie profesorem zagadnień polityki współczesnej i strategii w Instytucie Spraw Międzynarodowych Uniwersytetu Genewskiego. (…) Prezes MKCK – Samuel Gonard przybył do Polski, aby zapoznać się z działalnością Polskiego Czerwonego Krzyża. (…) Program pobytu na terenie województwa wrocławskiego przewiduje wyjazd do Świdnicy. Nie jest to oczywiście przypadek. Świdnicki oddział PCK rozwija aktywną działalność i ma poważne osiągnięcia w dziedzinie pracy z młodzieżą. Właśnie od spotkania z młodzieżą rozpocznie się w Świdnicy wizyta prezesa MKCK. Odbędzie się ono w Liceum Pedagogicznym o godz. 9.30. Samule Gonard zapozna się z pracą szkolnego koła PCK oraz przeprowadzi rozmowy z nauczycielami i młodzieżowymi działaczami PCK. Około godz. 11 Samuel Gonad przybędzie do Świdnickiej Fabryki Wagonów. Zapozna się on tutaj z pracą drużyn sanitarnych i będzie przyglądał zorganizowanym ćwiczeniom, w których weźmie także udział drużyna młodzieżowa z Liceum Ogólnokształcącego im. J. Kasprowicza. W programie pobytu przewidziano także spotkanie prezesa MKCK z władzami miasta i powiatu świdnickiego.

Założony program udało się zrealizować, a po wizycie w Świdnicy przewodniczący MKCK udał się do Krakowa.

Informacja prasowa z kwietnia 1966 r. o wizycie delegacji Międzynarodowego Czerwonego Krzyża w Świdnicy
(Źródło: Archiwum Oddziału PCK w Świdnicy)

Z lakonicznych informacji prasowych z wizyty Samuela Aleksandra Gonarda, można wywnioskować, że z dużym zainteresowaniem obserwował wspomniane ćwiczenia drużyn sanitarnych – Sprawdzał nawet jak zakładane są opatrunki „rannym”, interesował się ich transportem do szpitala itp. W przemówieniu, które wygłosił na zakończenie ćwiczeń, podkreślił wysoki poziom wyszkolenia sanitariuszek stwierdzając także, że: Pokazy drużyn sanitarnych w Polsce posłużą mi do porównania poziomu wyszkolenia podobnych drużyn w innych krajach.

Wspomniano na początku, że w archiwum Międzynarodowego Czerwonego Krzyża zachowały się trzy zdjęcia z pobytu Gonarda w Świdnicy, które prezentujemy poniżej.

Powitanie delegacji Międzynarodowego Czerwonego Krzyża na obecnej ulicy Kościelnej (wówczas Przyjaciół Żołnierza) w Świdnicy. Z lewej strony stoi Józef Wilczak – przewodniczący prezydium Miejskiej Rady Narodowej, z tyłu pan z wąsikiem to Stanisław Szeller, pierwszy redaktor naczelny (w 1945 roku) Wiadomości Świdnickich, znany działacz społeczny. W centrum (w okularach) stoi Samuel Aleksander Gonard, a obok niego jego małżonka – Manon Gonard. Osoba w mundurze z prawej strony, to niezapomniany Władysław Refcio – działacz społeczny i inicjator powstania wielu instytucji w pierwszych latach powojennej Świdnicy, między innymi oddziału PCK. Ciekawostką tego zdjęcia jest widoczny w centrum kadru (z tyłu) nieistniejący już budynek, który znajdował się przy ulicy Bohaterów Getta 19. Należał on przez wiele lat po wojnie do świdnickiej gminy żydowskiej. Rozebrany został w latach 80. XX wieku. Obecnie w tym miejscu znajduje się parking sklepu sieci NETTO. (Źródło: Archiwum MKCK)
Drugie zdjęcie z obecnej ulicy Kościelnej. Delegacja Międzynarodowego Czerwonego Krzyża udaje się do Liceum Pedagogicznego. Od lewej: Władysław Refcio, Samuel Aleksander Gonard, osoba nierozpoznana, Manon Gonard, Jean Pierre Maunoir (nieco z tyłu w okularach), Józef Wilczak – przewodniczący prezydium MRN i Mikołaj Hankiewicz – przewodniczący prezydium Powiatowej Rady Narodowej. (Źródło: Archiwum MKCK)
Trzecie zdjęcie opisane w archiwum MCK, jako pochodzące ze Świdnicy: Swidnica. Mission de Samuel Gonard, président du CICR (1964-1969), en Pologne. Portrait de groupe (tłum. Świdnica. Misja Samuela Gonarda, prezydenta MCK (1964-1969), w Polsce. Portret grupowy). Samuel Gonard stoi z lewej strony. Osoby w środku i z prawej strony nie rozpoznano. Zdjęcie wykonane mogło być w jednej z sal obecnego Muzeum – na I piętrze, tzw. gabinet, obok pomieszczenia z obecną galerią obrazów. Może na to wskazywać obraz za plecami stojących. Jeżeli jest to portret Fryderyka Wielkiego na koniu, to wiadomo, że taki obraz znajdował się po wojnie świdnickim ratuszu. A może Czytelnicy rozpoznają osobę stojącą w środku i z prawej strony? Jeżeli to nie jest Świdnica i nasza identyfikacja jest błędna, zdjęcie mogło zostać wykonane na przykład w Krakowie, gdzie Gonard pojechał ze Świdnicy. (Źródło: Archiwum MKCK)

Andrzej Dobkiewicz (Fundacja IDEA)

Podziękowania dla Pani Marioli Makarskiej-Janickiej za dodatkowe informacje na temat tego wydarzenia.

4 LIKES

Skomentuj jako pierwszy!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Mission News Theme by Compete Themes.